Kwercetyna – królowa wśród flawonoidów

Kwercetyna zaliczana jest do dobroczynnych dla ludzkiego organizmu związków zwanych flawonoidami. Do unikalnych właściwości prozdrowotnych kwercetyny należą jej cechy takie jak: przeciwzapalność i immunomodulacyjność, czyli wzmaganie zdolności odpornościowych organizmu. Kwercetyna występuje w naturze jako budulec warzyw i owoców, zaś w funkcji suplementu diety stosowana jest przeciwalergicznie. Wspiera ona również wzrok i pomaga przeprowadzić redukcję masy ciała.

W naturze kwercetyna jest pigmentem najintensywniej obecnym w zewnętrznych warstwach korzeni, łodyg i liści roślinnych. Ochrania ona te części roślin przed szkodliwym promieniowaniem UV, jak również działa przeciwgrzybiczo, a nawet przyciąga owady zapylające rośliny. W ramach suplementacji kwercetyną organizm ludzki może zyskać także odporność na wolne rodniki, które nie tylko są przyczyną starzenia się organizmu, ale i osłabiają jego odporność. Dzięki antyoksydacyjnemu działaniu kwercetyny, wolne rodniki są neutralizowane.

Naturalne źródła kwercetyny

Kwercetyna występuje naturalnie w warzywach i owocach. Co interesujące: jej zawartość w poszczególnych roślinach zależna jest od środowiska i jego warunków, w tym rodzaju nasłonecznienia, nawodnienia, a nawet przechowywania plonów. Największe ilości kwercetyny rośliny gromadzą w swych zewnętrznych tkankach, z tego też powodu zaleca się spożywanie nieobranych owoców i warzyw. do owoców i warzyw zawierających kwercetynę w największych ilościach dietetycy zaliczają między innymi:

• czarne porzeczki
• żurawinę
• jabłka, w szczególności te o naturalnie grubych, zielonych lub brązowych skórkach 
• głóg
• bez czarny
• brokuły
• kapustę
• cebulę
• szpinak  

Naturalnym źródłem kwercetyny są także zioła, a w szczególności:

• skrzyp polny
• dziurawiec zwyczajny
• rumianek pospolity

Kwercetynę odnajdziemy także w znaczących ilościach w czerwonym winie, szczególnie tym domowym – bez sztucznych konserwantów, miodzie pitnymi i różnorodnych pyłkach kwiatowych. To na ich bazie opracowano szereg receptur ziołoleczniczych. W ramach suplementacji diety natomiast kwercetyna bywa podstawą mieszanek z wapnem (calcium) i cynkiem. Ich podstawowa funkcja to odczulanie i działanie antyalergiczne, dlatego suplementy kwercetynowe skutecznie wspierają alergików. 

Działania prozdrowotne kwercetyny

Kwercetyna, zarówna obecna naturalnie w roślinach, jak i będąca podstawą suplementów diety, posiada zdolność do redukcji stresu oksydacyjnego. Dzięki temu chroni ona dobroczynne białka i lipidy występujące w ludzkim organizmie. W ten sposób kwercetyna aktywnie przeciwdziała miażdżycy i skutecznie regeneruje układ sercowo-naczyniowy człowieka. Znany jest także udział kwercetyny w przeciwdziałaniu niepożądanym mutacjom w ludzkim DNA, co może mieć znaczenie w zapobieganiu chorobom nowotworowym i autoimmunologicznym.

Kwercetyna jako suplement diety

Jako suplement diety kwercetyna stosowana jest najczęściej ze względu na jej działanie antyalergiczne. Blokuje ona alergeny i hamuje wydzielanie histaminy, która jest odpowiedzialna za reakcje alergiczne w ludzkim organizmie. Zaleca się również kwercetynę suplementując dietę w sytuacjach chorobowych związanych z zakażeniami bakteryjnymi i wirusowymi. Kwercetyna zapobiega również procesom lipogenezy, a więc odkładaniu się tkanki tłuszczowej i z tego też względu bywa ona zalecana osobom przeprowadzającym dietę redukcyjną. Oczywiście suplementacja kwercetyną powinna przebiegać pod ścisłą kontrolą lekarską, aby nie doszło do przedawkowania suplementu diety, którego symptomami może być arytmia serca i wzrost ciśnienia tętniczego krwi. 

Suplementy diety z kwercetyną

Kwercetyna jako suplement diety przyjmowana jest w łatwych do połknięcia tabletkach. W takiej postaci wzbogaca się ją również cynkiem, wspierającym układ odpornościowy oraz chroniącym komórki ciała ludzkiego przed skutkami stresu oksydacyjnego, a więc oddziaływaniem na ludzki organizm tak zwanych wolnych rodników.

Zwykle dawką dzienną suplementu zawierającego kwercetynę jest jedna tabletka. Warto pamiętać, aby suplementacja kwercetyną prowadzona była po konsultacji z lekarzem, gdyż może ona również w niektórych przypadkach utrudniać wchłanianie się antybiotyków. Jak w przypadku każdej bezpiecznej i odpowiedzialnej suplementacji diety, nie należy także samodzielnie zwiększać dawki suplementu. Oczywiście najlepiej byłoby dostarczyć organizmowi kwercetyny w jej naturalnej postaci, czyli chociażby w czerwonej i żółtej cebuli, pietruszce, szałwii albo brokułach i głogu.

Jednak istotą suplementacji jest przecież szybkie, interwencyjne dostarczenie organizmowi pożądanego składnika, a dopiero następnie, po zażegnaniu kryzysu, można pomyśleć o wdrożeniu odpowiedniej, wysokojakościowej diety. Kiedy zadziałać trzeba szybko, skuteczną formą interwencji dietetycznej będzie właśnie suplement diety. Nie jesteśmy przecież w stanie spożyć ogromnych ilości pożywienia bogatego w kwercetynę, nadrabiając zaległości w jej przyswojeniu.

Źródła naukowe:

• Yao L. i in., Quercetin, inflammation and immunity; Nutrients, 2016, Mar, 8 (3), 167.
• Shuang Ch. i in., Therapeutic effects of quercetin on inflammation, obesity and type 2 diabetes; Mediators Inflamm., 2016.